Hai game đầu tiên ở Macao: Manush Shah, Manav Thakkar và khoảng trống giữa hạng 3 đôi với vòng một đơn

21 giờ 40, giờ Macao. Bàn số hai. Manush Shah giao bóng ở tỷ số 10-11 trong game một. Bóng rơi ra ngoài đường biên dọc bên trái. 10-12.

Mười tám phút sau, bảng điện tử ghi xong kết quả: 0-3, với các game 10-12, 5-11, 6-11. Tay vợt người Ấn Độ đi thẳng ra khỏi khu vực thi đấu, không dừng lại ở băng ghế huấn luyện. Ở bàn số bốn, cùng khung giờ đó, Manav Thakkar cũng thua game đầu với cách biệt hai điểm: 12-14 trước Alexis Lebrun, hạt giống số sáu của giải. Anh gỡ lại game ba 11-9. Rồi game bốn kết thúc 3-11.

Hai trận, bốn game thua đậm, hai game đầu tiên mất đúng hai điểm. Nếu chỉ đọc kết quả cuối cùng, người ta sẽ gọi đó là một buổi tối thất vọng. Nhưng tôi đã theo dõi đủ nhiều trận đấu ở tầng WTT để biết rằng khoảng cách hai điểm ở game một và khoảng cách tám điểm ở game bốn là hai câu chuyện hoàn toàn khác nhau. Và cả hai câu chuyện đó đều được viết trước khi bóng đầu tiên được tung lên.

Không phải một buổi tối — một chuỗi

Muốn đọc đúng Macao, phải đặt nó vào lịch thi đấu. Manush Shah tới Macao sau khi đã thua Denis Ivonin ở Almaty. Manav Thakkar tới Macao sau khi đã thua Harimoto Tomokazu ở Europe Smash. Cộng lại: bốn trận đơn nam quốc tế, bốn thất bại, trải dài trong một cửa sổ vài tuần, tất cả nằm gọn trong khoảng thời gian chuẩn bị cho Asian Games 2026 tại Aichi-Nagoya.

Đây là điểm tôi muốn dừng lại lâu nhất. Ban huấn luyện Ấn Độ không có vấn đề với việc thua. Họ có vấn đề với việc thua theo cùng một kịch bản — thua sát ở game đầu, rồi rời khỏi trận đấu về mặt tinh thần.

Ở Almaty, Manush gặp một tay vợt Nga chơi theo trường phái châu Âu cổ điển: xoáy lên hai càng, ưu tiên đôi công xa bàn, ít thay đổi nhịp. Ở Macao, anh gặp Anton Kallberg — người Thụy Điển, sản phẩm của một nền bóng bàn có truyền thống đào tạo theo khối, chơi chặt chẽ ở ba nhịp đầu và cực kỳ khó chịu khi bị dẫn trước. Hai đối thủ khác nhau về tên, nhưng cùng một yêu cầu đối với Manush: phải thắng trong bốn nhịp đầu, bởi sau đó anh mất lợi thế.

Anh không thắng được trong bốn nhịp đầu. Game một 10-12 là toàn bộ câu chuyện: một tay vợt chơi đúng chiến thuật trong mười tám điểm, rồi mất hai điểm cuối vì thứ mà tôi gọi là "độ trễ quyết định" — khoảng thời gian giữa lúc nhận ra tình huống và lúc ra tay.

Hệ thống WTT và chỗ đứng thật của Ấn Độ

Ở tầng WTT, thứ tự các giải được phân tầng tương đối rõ. Grand Smash nằm trên cùng, tiếp theo là Champions, rồi Star Contender, Contender và Feeder. Một suất vào vòng đấu chính của WTT Champions thường đòi hỏi thứ hạng đơn đủ cao, hoặc một suất đặc cách do ban tổ chức trao. Điều đó có nghĩa: chỉ việc Manush và Manav có mặt ở vòng đấu chính Macao đã là một tín hiệu về vị thế của họ trong hệ thống — không phải tín hiệu về phong độ.

Đây là chỗ rất nhiều người đọc sai. Họ nhìn thấy thất bại vòng một và suy ra "phong độ đi xuống". Nhưng vòng một của WTT Champions là nơi hạt giống số sáu đứng chờ. Manav gặp Lebrun ngay trận đầu — một lá thăm mà bất kỳ tay vợt nào ngoài nhóm đầu cũng sẽ gọi là xui. Không có bảng đấu nào ở tầng này là dễ, và việc một tay vợt ngoài top 20 thua hạt giống số sáu ở vòng một không tự động trở thành bằng chứng của khủng hoảng.

Nhưng nếu tôi dừng ở đó, tôi đã trở thành người biện hộ. Vấn đề không nằm ở việc thua ai. Vấn đề nằm ở cách thua.

Đọc từng game như đọc một bản hợp đồng

Tôi vẫn giữ thói quen cũ: khi một thương vụ đổ vỡ, tôi không đọc lời giải thích, tôi đọc phụ lục. Với bảng tỷ số cũng vậy. Người ta đọc dòng cuối. Tôi đọc dòng đầu.

Manush Shah - Anton Kallberg: 10-12, 5-11, 6-11.

Game một là một trận đấu thu nhỏ. Tỷ số chạy tới 10-10, nghĩa là hai tay vợt đã đi hết một vòng xoay chiến thuật: giao bóng ngắn, giao bóng dài, đẩy bóng sang hai góc, tấn công quả thứ ba. Ở 10-10, bóng bàn không còn là kỹ thuật, nó là lựa chọn. Anh chọn gì ở điểm 10-11 sẽ nói cho người xem biết anh tin vào quả nào của mình. Manush thua điểm đó và thua luôn game.

Điều xảy ra sau đó mới đáng nói. 5-11 và 6-11. Tổng cộng mười một điểm trong hai game. Đây là dấu hiệu kinh điển của việc mất cấu trúc: khi một tay vợt không còn tin vào hệ thống giao bóng của mình, anh ta bắt đầu giao bóng an toàn, và giao bóng an toàn ở tầng này đồng nghĩa với việc trao quyền tấn công cho đối phương ngay từ quả thứ hai. Kallberg không cần làm gì phức tạp. Anh chỉ cần đứng đúng chỗ.

Game một kéo dài. Game hai và game ba ngắn hơn nhiều. Trong môn này, thời lượng một game là thước đo trực tiếp của mức độ cạnh tranh. Một tay vợt thua 5-11 thường không thua vì đối phương hay hơn — họ thua vì đã rời khỏi trận đấu trước khi game kết thúc.

Manav Thakkar - Alexis Lebrun: 12-14, 4-11, 11-9, 3-11.

Bảng tỷ số này thú vị hơn nhiều, và nó kể một câu chuyện gần như trái ngược.

Game một: 12-14. Manav thua đúng hai điểm, sau khi đã cứu được ít nhất một điểm set. Game hai: 4-11, sụp đổ hoàn toàn. Đây là hệ quả tâm lý điển hình của việc thua một game dài. Trong bóng bàn, một game kéo dài tới 12-14 tiêu tốn nhiều hơn hai điểm — nó tiêu tốn cả một chu kỳ tập trung. Tay vợt bước vào game hai với hệ thần kinh đã cạn, và 4-11 là hoá đơn phải trả.

Rồi game ba: 11-9. Anh thắng. Đây là chi tiết mà tôi muốn mọi người ghi nhớ về Manav Thakkar. Giữa game hai và game ba, có một cuộc trao đổi với huấn luyện viên, có một điều chỉnh — và điều chỉnh đó có tác dụng. Anh thắng một game trước hạt giống số sáu của giải, ở tầng giải cao thứ hai trong hệ thống WTT.

Game bốn: 3-11.

Ba điểm. Đây là con số ám ảnh nhất trong cả hai trận. Không phải vì nó thấp, mà vì nó xuất hiện ngay sau một game thắng. Trong ngôn ngữ của người làm chuyển nhượng, đây là hiện tượng "đứt dòng tiền sau khi vừa thu về khoản lớn" — bạn vừa có một kết quả tốt, và thay vì dùng nó làm đà, bạn tiêu hết nó trong ba điểm tiếp theo.

Đó là vấn đề thể lực chiến thuật, hoặc vấn đề cấu trúc. Cả hai đều có thể sửa được. Nhưng chúng cần thời gian, và thời gian là thứ Ấn Độ không có trước Aichi-Nagoya.

Hạng 3 thế giới ở nội dung đôi — và cái bẫy của nó

Đây là phần quan trọng nhất của toàn bộ câu chuyện, và là phần bị bỏ qua nhiều nhất.

Manush Shah và Manav Thakkar là một cặp đôi nam được xếp hạng 3 thế giới. Hạng 3. Ở một nội dung mà Ấn Độ từng được xem là vùng trũng của bóng bàn thế giới, việc sở hữu một cặp đôi nằm trong nhóm ba cặp mạnh nhất hành tinh là một thành tựu ở tầng cấu trúc, không phải tầng may mắn.

Nhưng hãy đọc lại bảng tỷ số đơn ở trên, rồi đặt hai thứ cạnh nhau. Khoảng cách giữa hạng 3 đôi thế giới và một suất vượt qua vòng một đơn ở WTT Champions là rất lớn. Và khoảng cách đó không phải là một khiếm khuyết cá nhân — nó là một dạng đánh đổi có chủ đích.

Đây là điểm tôi muốn nói thẳng. Bóng bàn đôi và bóng bàn đơn là hai môn thể thao khác nhau chơi trên cùng một cái bàn.

Đôi có hai người. Điều đó có nghĩa: một tay vợt chỉ cần bao phủ khoảng 60% diện tích bàn ở phần lớn tình huống. Đôi thưởng cho sự ăn ý, thưởng cho việc đoán trước, thưởng cho một hệ thống giao bóng - nhận bóng được lặp lại tới mức thành phản xạ. Đơn thì ngược lại hoàn toàn. Đơn trừng phạt mọi điểm yếu, mọi khoảng trống, mọi sự chậm lại dù chỉ nửa nhịp.

Một tay vợt chuyên đôi giỏi thường có ba đặc điểm: chọn vị trí tốt, xử lý bóng nhanh ở khu vực gần bàn, và chuyển từ phòng thủ sang tấn công cực nhanh. Ba đặc điểm này rất có giá trị trong đôi. Ở đơn, chúng vẫn có giá trị — nhưng chỉ khi đi kèm một thứ khác: khả năng tạo điểm từ thế bị động trong những pha bóng dài. Đó là thứ khó luyện nhất, và là thứ tốn thời gian nhất.

Manush và Manav có vế thứ nhất. Họ chưa có vế thứ hai. Bảng tỷ số ở Macao là bằng chứng trực tiếp: cả hai đều thi đấu tốt trong các game ngắn, sát điểm, và cả hai đều sụp đổ khi trận đấu kéo dài hơn dự kiến.

Cửa sổ giá trị: khi nào một thất bại là một khoản đầu tư

Tôi không bao giờ đánh giá một cầu thủ bằng câu "anh ta hay". Tôi hỏi: ở đúng thời điểm này, trên bàn đàm phán này, giá trị đang được tạo ra hay đang bốc hơi.

Áp dụng câu hỏi đó vào Macao.

Tháng 9 năm 2026. Asian Games tại Aichi-Nagoya bắt đầu. Đây là một kỳ đại hội đa môn, không phải một giải WTT — nghĩa là không có điểm xếp hạng WTT, nhưng có thứ lớn hơn: suất tham dự, chỉ tiêu huy chương, ngân sách nhà nước, và hợp đồng tài trợ cá nhân.

Với một liên đoàn như Ấn Độ, chỉ tiêu huy chương ở môn bóng bàn tại Asian Games gần như chắc chắn nằm ở nội dung đồng đội và đôi, không nằm ở đơn nam. Đây là suy luận có cơ sở: bạn có một cặp đôi hạng 3 thế giới, và bạn không có tay vợt đơn nào trong nhóm đầu. Bất kỳ nhà quản lý nguồn lực nào cũng sẽ phân bổ thời gian tập luyện theo hướng đó.

Nghĩa là, trong logic của bài toán phân bổ, việc Manush và Manav tới Macao đánh đơn và thua ở vòng một không phải là một mất mát. Đó là một khoản chi phí hợp lý để đổi lấy một thứ khác: kinh nghiệm thi đấu đỉnh cao ở áp lực vòng một.

Nhưng — và chữ nhưng này quan trọng — cái gì cũng có giá của nó.

Bốn trận đơn thua liên tiếp trong vài tuần trước một kỳ đại hội không chỉ tốn thời gian. Nó tốn thứ khó mua nhất trong thể thao: niềm tin vào phản xạ của chính mình. Khi một tay vợt bước vào một giải đấu lớn sau chuỗi thua, và ở game đầu tiên tỷ số chạy tới 10-11, cơ thể anh ta sẽ nhớ lại hai điểm cuối ở Macao. Đó là thứ mà không một buổi tập nào sửa được.

Đây chính là cửa sổ giao dịch của câu chuyện. Ấn Độ đang đứng trong khoảng từ đầu tháng 7 tới giữa tháng 9 năm 2026 — khoảng thời gian duy nhất còn lại để chuyển đổi từ một cặp đôi hạng 3 thế giới thành một đội có huy chương ở đại hội châu lục. Mọi thứ sau đó sẽ chỉ còn là kết quả.

Dòng tiền đi đâu

Tôi đã dành nhiều năm truy vết dòng tiền trong các thương vụ chuyển nhượng, và tôi học được một điều: để hiểu một quyết định thể thao, hãy tìm xem ai phải trả tiền cho nó.

Ở Ấn Độ, bóng bàn có một cấu trúc tài chính khá đặc biệt. Có hệ thống giải quốc nội dạng liên đoàn đồng đội với sự tham gia của các tay vợt quốc tế — một mô hình tạo ra thu nhập đáng kể cho một nhóm nhỏ tay vợt hàng đầu. Có chương trình hỗ trợ tài chính của nhà nước cho các vận động viên thuộc diện đầu tư trọng điểm, bao gồm chi phí tập huấn ở nước ngoài, chi phí chuyên gia thể lực, chi phí đi lại cho các giải quốc tế. Và có các hợp đồng tài trợ cá nhân.

Ba nguồn này không chảy đều nhau. Chúng chảy theo thứ hạng và theo huy chương.

Một tấm huy chương Asian Games ở nội dung đôi có thể làm thay đổi toàn bộ dòng tài trợ cá nhân của hai tay vợt trong chu kỳ bốn năm tiếp theo. Một suất vào bán kết đơn nam ở WTT Champions thì hầu như không tạo ra thay đổi tương đương. Đây là lý do cấu trúc khiến một liên đoàn hợp lý sẽ hy sinh đơn để bảo toàn đôi. Và đây cũng là lý do cấu trúc khiến chuỗi thua đơn ở Macao và Almaty khó có thể trở thành nguyên nhân loại bỏ ai khỏi danh sách dự đại hội.

Theo thông tin tôi có, cả Manush Shah và Manav Thakkar đều đã nằm trong thành phần được xác nhận tham dự Asian Games tại Aichi-Nagoya. Đây là dữ kiện quan trọng nhất, và nó kết thúc mọi suy đoán về việc thất bại ở WTT Champions ảnh hưởng tới suất dự đại hội. Nhưng nó cũng mở ra một câu hỏi khác, khó hơn: nếu suất đã có, vậy chuỗi thua này dùng để làm gì?

Tôi không tin vào may mắn, tôi tin vào cách tôi đợi điện thoại. Những người làm công tác chuyên môn ở các liên đoàn không đợi kết quả để hành động. Họ hành động song song, và kết quả chỉ dùng để xác nhận hoặc phủ nhận điều họ đã quyết từ trước.

Điều khoản ẩn trong một bảng tỷ số

Điều khoản ẩn chỉ xuất hiện khi mọi thứ sụp đổ. Tôi đã học được điều này vào mùa hè năm 2026, khi một thương vụ bị rò rỉ và tôi phát hiện ra một dòng chữ mà không ai trong hai bên đàm phán muốn nhắc tới. Điều khoản đó nằm ở phần phụ lục, không nằm ở phần chính. Và nó chỉ có hiệu lực khi điều kiện bất khả kháng kéo dài quá một mốc thời gian cụ thể.

Bảng tỷ số bóng bàn cũng có phụ lục.

Hãy quay lại hai dòng tỷ số.

10-12, 5-11, 6-11.

12-14, 4-11, 11-9, 3-11.

Điều khoản ẩn ở đây nằm ở chỗ giao nhau giữa game đầu tiên và game thứ hai. Trong cả hai trận, game một kéo dài tới mức tối đa. Trong cả hai trận, game hai kết thúc với cách biệt từ bảy điểm trở lên. Đây là một mô thức, không phải một trùng hợp. Và mô thức này có tên: chi phí tâm lý của một game dài bị thua.

Một game kéo dài tới 12-14 không chỉ tiêu tốn thời gian. Nó tiêu tốn một thứ mà tôi gọi là "ngân sách quyết định" — số lần trong một buổi tối mà một tay vợt có thể đưa ra một lựa chọn kỹ thuật dưới áp lực cao mà không bị giảm chất lượng. Ngân sách đó có hạn. Nó không phải một ẩn dụ. Đó là cách hệ thần kinh trung ương xử lý tải nhận thức trong điều kiện vận động tốc độ cao.

Trong cả hai trận ở Macao, ngân sách đó bị tiêu hết ở game một. Kết quả là game hai. Và khi Manav thắng được game ba, anh không lấy lại được ngân sách — anh chỉ tìm được một cách tính toán khác đỡ tốn kém hơn. Đến game bốn, khi Lebrun thay đổi phương án giao bóng, chi phí tăng vọt, và tỷ số là 3-11.

Đây là điều mà không một bảng thống kê điểm số nào hiển thị. Nó nằm giữa các dòng chữ.

Điểm mù của câu chuyện chính thống

Tôi đọc đủ nhiều bài về thất bại của các tay vợt châu Á trước đối thủ châu Âu để biết khuôn mẫu. Câu chuyện chính thống thường có ba chương: tay vợt châu Á chơi nhanh, gần bàn, dựa vào phản xạ; tay vợt châu Âu chơi xoáy, xa bàn, dựa vào sức mạnh; và khi trận đấu kéo dài, sức mạnh thắng tốc độ.

Câu chuyện này đúng một phần, và sai ở phần quan trọng nhất.

Nó sai ở chỗ giả định rằng tốc độ và sức mạnh là hai phẩm chất đối lập. Ở tầng WTT Champions, chúng không đối lập. Một tay vợt châu Âu như Kallberg không thắng bằng cách chơi chậm hơn. Anh ta thắng bằng cách chơi ở một nhịp khác — và nhịp là thứ mà đối thủ phải tự điều chỉnh để bắt kịp.

Đây là điểm mù. Cả Manush và Manav đều gặp vấn đề không phải với tốc độ của đối phương, mà với nhịp của đối phương. Nhịp không phải tốc độ. Nhịp là cấu trúc thời gian của các quyết định. Một tay vợt có thể đánh bóng chậm hơn nhưng gây khó chịu hơn, nếu nhịp của anh ta buộc đối phương phải quyết định sớm hơn nửa nhịp so với thói quen.

Ở game một của cả hai trận, Manush và Manav bắt kịp nhịp. Họ thua vì hai điểm, không phải vì mười điểm. Điều đó có nghĩa là vấn đề kỹ thuật không nằm ở nền tảng.

Nhưng câu chuyện chính thống còn có một điểm mù lớn hơn, và nó liên quan tới Ấn Độ cụ thể.

Người ta đọc bốn thất bại này như một chỉ dấu về chất lượng của bóng bàn Ấn Độ. Đó là một kết luận vội. Một nền bóng bàn có thể có một cặp đôi hạng 3 thế giới và đồng thời không có tay vợt đơn nào vào tới vòng ba của một giải Champions. Hai dữ kiện đó không mâu thuẫn. Chúng chỉ ra rằng nguồn lực đã được dồn vào một hướng, và hướng đó đã cho kết quả.

Đây là chỗ câu chuyện chính thống và câu chuyện thật tách nhau. Câu chuyện chính thống nói: Ấn Độ đang tụt lại. Câu chuyện thật nói: Ấn Độ đang tập trung. Và tập trung luôn có nghĩa là bỏ trống ở chỗ khác.

Liệu đó có phải một lựa chọn đúng? Tôi không trả lời câu đó bằng niềm tin. Tôi trả lời bằng kết quả ở Aichi-Nagoya.

Cái tên mà không ai theo dõi

Cầu thủ vô danh nhất có thể là mảnh ghép lớn nhất mà bạn chưa từng nghe tới.

Tôi nói điều này vì trong thành phần Ấn Độ dự Asian Games có những cái tên mà truyền thông khu vực sẽ không nhắc tới cho tới khi họ xuất hiện trên bảng điện tử ở một trận tứ kết. Diya Chitale là một ví dụ thuộc dạng đó. Ở các nội dung đôi và đồng đội, những tay vợt nằm ngoài vùng phủ sóng của truyền thông đại chúng thường là phần quyết định trong bài toán huy chương, vì họ là người được ghép cặp để bù đắp điểm yếu của người còn lại.

Từ một cái tên vô danh ở World Cup 2026, tôi học được cách nghe thị trường. Bài học đó áp dụng được ở đây, nguyên vẹn. Nếu bạn chỉ đọc bảng tỷ số của bốn tay vợt nổi tiếng nhất trong một đoàn, bạn sẽ bỏ qua chính cấu trúc đang tạo ra kết quả.

Domino tiếp theo

Có ba mốc thời gian cần theo dõi, và tôi sẽ xếp chúng theo mức độ quan trọng.

Thứ nhất, lịch thi đấu đôi nam của Manush và Manav trong khoảng từ nay tới khi Asian Games khởi tranh. Nếu họ được xếp đánh đôi ở một hoặc hai giải WTT tiếp theo, đó là tín hiệu cho thấy liên đoàn đã chốt hướng. Nếu họ tiếp tục đánh đơn, đó là tín hiệu cho thấy còn một cuộc thử nghiệm đang diễn ra.

Thứ hai, cấu trúc suất tham dự đôi tại Aichi-Nagoya. Số suất cho mỗi liên đoàn ở nội dung đôi quyết định việc Ấn Độ có thể đặt bao nhiêu quân bài lên bàn. Một cặp đôi hạng 3 thế giới chỉ có giá trị bằng số suất mà liên đoàn sở hữu.

Thứ ba, và quan trọng nhất: hình thức thi đấu đồng đội. Ở các kỳ đại hội châu lục gần đây, thể thức đồng đội nam thường bao gồm một trận đôi và bốn trận đơn, hoặc các biến thể tương đương. Nếu thể thức cho phép một trận đôi có trọng số lớn, Ấn Độ đang giữ một lá bài tốt hơn nhiều so với vẻ ngoài của họ. Nếu thể thức đẩy trọng số về phía đơn, bốn thất bại ở Macao và Almaty sẽ trở thành một gánh nặng thật.

Cuộc gọi lúc nửa đêm không bao giờ chỉ là một tin nhắn. Tôi đã học điều đó từ một đêm tháng Sáu năm 2026, khi một người đại diện gọi cho tôi về một bản hợp đồng cho mượn có kèm điều khoản mua đứt ba trăm nghìn đô la và một mốc công bố trong bốn mươi tám giờ. Tôi không đăng tin ngay. Tôi gọi ba người. Và cái tôi thu được không phải một tin nhanh, mà một cấu trúc.

Ở Macao lần này, cấu trúc cũng đã hiện ra. Hai tay vợt Ấn Độ thua bốn trận đơn liên tiếp trong vài tuần trước một kỳ đại hội châu lục. Một trong hai người thua sát game đầu rồi sụp đổ. Người còn lại thắng một game trước hạt giống số sáu rồi thua 3-11 ở game quyết định. Cả hai đều là thành viên của cặp đôi hạng 3 thế giới. Cả hai đều đã có suất dự đại hội.

Ai đó sẽ đọc dãy này và gọi đó là dấu hiệu xấu. Tôi đọc nó và thấy một thứ khác: một liên đoàn đang chi tiêu ngân sách thi đấu của mình vào đúng chỗ mà nó tin sẽ thu về huy chương, và đang chấp nhận để phần còn lại bị lộ.

Mùa hè 2026 dạy tôi rằng mọi bản hợp đồng đều có một lỗ hổng. Câu hỏi không phải là lỗ hổng có tồn tại hay không. Câu hỏi là ai đọc được nó trước khi mọi thứ sụp đổ.

Với bóng bàn Ấn Độ, lỗ hổng đó nằm ở vòng một nội dung đơn nam. Và nó đã lộ ra ở Macao, trước toàn bộ hệ thống giải đấu quốc tế, trong đúng khoảng thời gian mà người ta không muốn nó lộ ra nhất.

Danh tiếng được xây bằng những cuộc gọi không ai muốn nhận. Nhưng thất bại ở vòng một cũng vậy — chúng chỉ có giá trị nếu có người chịu đọc chúng tới dòng cuối cùng của phụ lục.